گردشگری تاریخی

نگاهی به تاریخچه زاینده رود

نگاهی به تاریخچه زاینده رود

آشنایی با تاریخچه زاینده رود و وابستگی تاریخچه مدنیت اصفهان چشم انداز نگارش این مطلب،به این رود است. 
زاینده رود اصفهان صد و هجدمین اثر طبیعی است که توسط سازمان میراث فرهنگی در ۲۰ بهمن ۱۳۸۹ در فهرست میراث طبیعی ایران قرار گیرد و به تاریخچه زاینده‌رود پیوست.

نام گذاری زنده رود در گذار زمان

زاینده رود که در متون مختلف با نام های دیگر به مانند زند رود، زَرَن رود، زرّین رود، زرّینه رود و زِنده رود نیز از آن نام برده شده واز مهمترین رودخانه ها در مرکز و فلات ایران است .

 از کوه‌های زاگرس مرکزی به ویژه زردکوه بختیاری سرچشمه گرفته و در دشت مرکزی ایران به سمت شرق پیش می‌رود درنهایت بعد از طی مسافتی حدود ۳۰۰ کیلومتر در بسترکویر در تالاب گاوخونی آرم میگیرد.

عرض این رودخانه از حدود ۱۰ متر تا ۸۰۰ متر متغیراست ، به طوری که در شهر اصفهان بین ۱۰۰ تا ۳۰۰ متر است.

حوزه رودخانه زاینده‌رود 41500 کیلومتر مربع و برآورد می‌شود جریان آب این رودخانه در مطلوب ترین شرایط 1/2 کیلومتر مکعب در سال یا38 متر مکعب بر ثانیه است.

دلیل نامگذاری رود

زاینده رود در طول مسیر خود ، روستاها ، باغ ها ومزارع فراوانی را آباد و زنده می کند.

بستر این رودخانه از سرچشمه تا مصب از خود زایش می کند ودر بالا دست رودخانه مجدد از چشمه های منطقه به آب زاینده رود جاری میشود و علت نامگذاری در تاریخچه زاینده رود به همین جهت است.

این مقاله را دیگران مطالعه میکنند: ترفند های نگهداری گل و گیاه

سهمیه بندی آب زنده رود

سهمیه بندی آب رودخانه را به اردشیر بابکان موسس سلسله ساسانی(241-224میلادی) نسبت داده‌اند.

بر اساس شواهد موجود در تاریخچه زاینده رود ، وجود پل قدیمی شهرستان که بنای فعلی آن را متعلق به دوره ساسانی دانسته اند.

شواهد نشان می دهد که در دوره این سلسله برای ساماندهی رودخانه زاینده‌رود ، اقداماتی صورت گرفته است.

در تاریخچه زاینده رود در دوره صفویه این تقسیم‌بندی به ابتکار شیخ بهایی (۱۰۳۱-۹۶۳ق / ۱۵۴۶-۱۶۲۲ق ) تجدید و آب رودخانه به ۳۳ سهم تقسیم شد و توسط نهرهایی که اصفهانی ها آنها را مادی می گویند ، در میان روستاها و محلات شهر اصفهان پخش شد.

بعضی از مشهورترین مادی ها که امروزه بسیاری از آنها از بین رفته و خشک شده اند عبارتند از مادی نیاصَرم ، مادی فرشادی، مادی شاه ، مادی فَدَین و مادی تیران.

اکسسوری در دکوراسیون منزل

بندرچابهار بهشت گمشده ایران

ابزارهای هوش مصنوعی

بازار کار هوش مصنوعی در ایران

پل های زاینده رود

پلها در تاریخچه زاینده رود جایگاهی فراتر از یک پل ومعبر گذر عابران است و پلهای تاریخی زاینده رود نشان از معماری مهندسی دوران خود بوده و اکنون سمبل زیبایی اصفهان است.

شماره پل های تاریخی زاینده رود به ۱۴ پل می رسد که 5 پل در شهر اصفهان قرار دارد و این 5 پل از غرب به شرق عبارتند از مارنان، پل الله وردیخان (سی و سه پل ) ، پل جویی (سعادت آباد) پل خواجو و پل شهرستان.

اولین پل زاینده رود پل تاریخی روستای اورگان از توابع شهرستان چادگان باقدمتی در حدود یک قرن به طول 90 متر ارتفاع 5 متری با 12 پایه و یازده دهنه ابرو بروی زاینده رود ساخته شده است.

نکته قابل توجه در ستونهای این پل محلی برای استراحت کوتاه مدت تعبیه شده تا مسافران به دور از خطر حیوانات و سرما استراحت کوتاه وامنی داشته باشندواین پلها برگ زرینی بر تاریخ اصفهان ووزنده رود زیباست.

پلهای زاینده رود اصفهان

قدیمی ترین پل ساخته شده بر روی زاینده رود پل شهرستان است که با حدود ۱۰۰ متر طول و کوتاهترین این پل‌هاست و بلندترین آنها سی و سه پل است که اندکی بیش از ۳۰۰ متر طول دارد.

طولانی ترین پل های زاینده رود ، پل خواجو و کوتاه ترین آنها پل جویی(سعادت آباد) است. به گواه گردشگران داخلی وخارجی زیباترین پل شهر اصفهان که بر روی رودخانه احداث شده است پل خواجو میباشد.

سرچشمه های زاینده رود

این رود از چندین سرچشمه مختلف سرچشمه میگیرد و قسمت اصلی سرچشمه آن،کوهرنگ در چهارمحال و بختیاری است و در ادامه رودخانه های پلاسجان و چشمه مرغاب و چشمه لنگان و چندین رودخانه فصلی در فریدونشهر و چندین سرچشمه دیگر به این رود اضافه شده و آخرین رودخانه دائمی که به زاینده رود می ریزد رودخانه مرغاب است.

بیشترین آب جاری در زاینده رود وارد استان اصفهان می شود برای انتقال آب کوهرنگ به  اصفهان اقدامات زیادی به عمل آمده است اولین تونل در منطقه کوهرنگ نام برد.

این تونل جهت انتقال آب از چشمه کوهرنگ و دیگر سرچشمه های رودخانه کارون به زنده رود در سال ۱۳۳۲ در منطقه کوهرنگ ایجاد شد.

تونل دوم نیز در همین منطقه بعد از انقلاب اسلامی ایران در سال ۱۳۸۳ افتتاح گردید

بنابراین در حدود ۵۰ درصد از آب فعلی زاینده رود از سرچشمه های کارون تامین می گردد.

عملیات حفر تونل سوم نیز در حال اجرا می باشد که با مخالفت های محلی بعد از ۲۰ سال تاکنون افتتاح گردیده است.

این مقاله به شما پیشنهاد میشود ترفندهای عکاسی پرتره

از این رودخانه ، جهت آبیاری باغ ها، عمارت ها و کشتزارهای داخلی اصفهان ، پنج شاخه بزرگ جدا شده است

زاینده رود با تاریخچه وقدمت هزارساله اش پس از گذر از شهر ساحلی چادگان در انتهای مسیر در تالاب گاوخونی در 30 کیلومتری شهرستان ورزنه آرام می گیرد.

15 مکان اصفهان گردی

آداب و رسوم مردم اصفهان

خشک شدن زنده رود

زنده رود در دهه 70 پس از انتقال آب به استان یزد در سال 1378 به مرور طی دوسال ودر سال 1379 خشک شد و از آن سال به بعد در بازه زمانی محدود جهت آبیاری پاییزه محصولات کشاورزی پایین دست رودخانه به مدت چند روز شاهد جاری شدن آب میباشد.
در سالهایی که بارندگی هم خوب بوده باشد در دوران عید نوروز که فصل سفر وگردش گری شهر اصفهان است شاهد خواهیم بود .
البته تنها انتقال آب عامل اصلی خشک شدن زاینده رود نبوده است ومتاسفانه در دهه های گذشته شاهد تغییرات اقلیمی و نبود بارش نزولات آسمانی در سرچشمه ها و آب شدن برفها ویخچال های طبیعی ، برداشتهای بی رویه در پایین دست و نبود الگوی مصرف درست در صنعت و کشاورزی مدیریت و…هم از عوامل موثر در خشک شدن زنده رود دخیل است..
متاسفانه خشک شدن آب رودخانه نه تنها بر گردش وتفریح مردم اصفهان بلکه بر گردشگری مسافران داخلی و خارجی وصنعت توریست تاثیر گذاشته و در صنعت ، آب وهوا که شاهد آلاینده هستیم بر روی روح وروان مردم هم تاثیرات بسزایی گذاشته است . 

مقاله های پیشنهادی

بیشتر بخوانید

مقالات مفید دکوراسیون

نقش گیاهان در طراحی دکوراسیون داخلی

دکوراسیون

اصول چیدمان دفتر کار و خرید مبلمان کلاسیک اداری

دکوراسیون

نکات مهم درباره طراحی دکوراسیون پذیرایی مدرن

دکوراسیون

تاثیر رنگ در دکوراسیون

دکوراسیون

12 تا از شیک ترین ترکیب رنگ در دکوراسیون

دکوراسیون

انتخاب مبلمان در دکوراسیون داخلی

یک پاسخ بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *